Đào tạo an toàn bức xạ cho ngành bia, rượu, NGK

Các học viên đến từ lĩnh vực sản xuất bia, rượu, nước khải giải ngoài chương trình chuẩn của Bộ KHCN, chúng tôi sẽ giảng dạy thêm về các vấn đề về an toàn và an ninh liên quan đến nguồn phóng xạ Am-241 hoặc vấn đề an toàn của máy phát tia X trong các thiết bị đo độ đầy của chai/lon tại các dây chuyền đóng chai/long (Packing area).

Trong ngành sản xuất bia, rượu, nước giải khát, tại dây chuyền đóng chai/lon sẽ cần các thiết bị đo mức chất lỏng, để đo độ đầy của các chai/lon hay thậm chí là độ đủ của các thùng bia (số lon bia trong 1 thùng sau khi đóng đã đủ hay chưa). Các chai/lon không đủ sẽ bị đá ra khỏi dây chuyền đóng chai/lon, các thùng bia thiếu lon cũng sẽ bị loại ra khỏi dây chuyền để đưa ra thị trường.

Thiết bị đo mức đo độ điền đầy của chai/lon bia hay nước giải khát có thể sử dụng nguồn Am-241 để làm bộ phát tia gamma, hoặc sử dụng máy phát tia X thay thế cho nguồn Am-241.

Thiết bị đo mức chai bia sử dụng nguồn Am-241

Đối với dây chuyền sử dụng nguồn phóng xạ Am-241 để phát tia gamma, nguồn phóng xạ thường sử dụng có hoạt độ khoảng 50mCi, đây là nguồn phóng xạ kín phát gamma không mạnh năng lượng gamma dưới 60KeV, vì vậy việc đảm bảo an toàn tương đối đơn giản, học viên sẽ được giảng dạy về hướng phát của gia gamma đối với thiết bị này. Khu vực nguy hiểm nhất đối với nguồn phóng xạ này là khe băng chuyền, nơi các chai, lon sẽ chạy qua. Tuy nhiên đây là vị trí con người không tiếp xúc khi dây chuyền hoạt động.

Tại lớp học, học viên sẽ được học cách nhận biết nguồn phóng xạ Am-241 này, khoảng cách an toàn đối với những người làm việc xung quanh, và nếu phải che chắn thì dùng vật liệu gì với độ dày bao nhiêu có thể che chắn hoàn toàn tia gamma phát ra. Học viên có thể được hỏi để tự tuy duy tình huống lõi nguồn Am-241 lọt ra khỏi thiết bị đo thì nên ứng phó với nó như thế nào, tình huống ấy có phải khoanh vùng rồi gọi cơ quan chức năng đến xử lý hay người trong công ty có thể tự xử lý. Tất cả sẽ có trong lớp học.

Tuy là nguồn phóng xạ kín, tuy nhiên trong môi trường đóng chai/lon của dây chuyền sản xuất bia, nước khải khát, nơi mà có độ ẩm cao, có thể có các tia nước bắn vào hộp bảo vệ nguồn, kết hợp với tần suất làm việc cực kỳ cao trong các nhà máy này, vì vậy nguy cơ han gỉ gây kẹt nguồn là tương đối lớn. Đã có nhiều nhà máy bia nguồn bị kẹt không thể đóng mở gây ảnh hưởng tới hiệu năng làm việc của dây chuyền. Học viên đến với khóa học sẽ được giảng dạy về điều này, hướng dẫn cách bảo vệ độ ẩm, tia nước chống ăn mòn các cơ cấu cơ khí đóng mở nguồn và thậm trí cả cách để bảo dưỡng định kỳ nguồn phóng xạ.

An toàn không phải là vấn đề lớn đối với nguồn Am-241 trong nhà máy bia, nước giải khát

An toàn có thể là vấn đề không nghiêm trọng đối với nguồn Am-241 trong loại hình này, nhưng vấn đề an ninh phải thực sự được quan tâm, được quản lý đúng mức. Học viên sẽ được hướng dẫn lập nhật ký vận hành, bảo dưỡng, sửa chữa để kiểm đếm liên tục nguồn phóng xạ, ngăn ngừa mọi nguy cơ mất an ninh hay làm thất lạc. Các bài học thực tế từ các vụ mất nguồn đều đến từ vấn đề quản lý sẽ được đưa ra thảo luận trước lớp.

Nguồn Am-241 có chu kỳ bán hủy hơn 400 năm và phát xạ gamma liên tục 24/24, do vậy gây tương đối nhiều bất lợi cho chủ sở hữu nhất là khâu bảo quản khi không còn sử dụng, chính vì vậy, trong các dây chuyền mới hiện đại hiện nay, đầu phát tia X đã sử dụng thay thế cho nguồn phóng xạ Am-241, tuy nhiên đầu phát thì có khả năng bị cháy bóng, trong khi nguồn Am-241 thì có thể nói không bao giờ hỏng, giá thành của thiết bị tia X cũng cao hơn so với thiết bị dùng nguồn phóng xạ. Các bóng phát tia X được sử dụng thường có điện áp tối đa cỡ 60kV, tương đương với năng lượng của nguồn Am-241.

Khi sử dụng máy phát tia X thay thế nguồn, độ an toàn được nâng cao đáng kể vì bức xạ chỉ phát ra theo sự điều khiển bằng điện của người dùng, và đặc biệt không còn lo ngại về các vấn đề an ninh như thất lạc, trộm cắp.

Thiết bị phát tia X được sử dụng thay thế nguồn Am-241

Đầu phát được sử dụng thường có điện áp dưới 60kV, đây là một điện áp tương đối thấp vì vậy bức xạ không đi đâm xuyên ra xa, chỉ xung quanh khe giữa đầu phát và detector, suất liều chỉ cao ở khe băng chuyền, nơi các chai/lon chạy qua.

Với các đầu phát tia X, cơ sở cũng không phải lo ngại các vấn đề về kẹt nguồn cũng như các vấn đề nhạy cảm về bảo dưỡng, sửa chữa nguồn phóng xạ. Khi bóng phát tia X bị cháy, cơ sở cũng chỉ việc thay thế bóng phát mới, việc này là an toàn tuyệt đối vì khi không cấp điện, máy phát tia X không thể phát ra tia bức xạ nguy hiểm.

Máy tia X cũng sử dụng để kiểm tra số lon trong thùng có đủ hay không.

Ngoài ra chúng tôi sẽ hướng dẫn học viên tự tính toán khoảng cách an toàn đối với nguồn phóng xạ cơ sở mình đang sử dụng thông qua 1 phần mềm tính toán có thể tính toán online trên mạng internet, từ đó nhân viên bức xạ, người phụ trách an toàn có thể vạc ra vùng kiểm soát, vùng giám sát, vùng an toàn để mọi người trong công ty làm việc một cách an toàn.

Học viên được hướng dẫn tính toán suất liều bằng phần mềm online

Hãy liên hệ với chúng tôi để được tư vấn đào tạo an toàn bức xạ hiệu quả nhất:

  1. Chu Minh Dương (HP: 0983 374 983, duongcm@ae-rad.vn)
  2. Trần Thanh Quyền (HP: 097 299 912, quyentt@ae-rad.vn)

 

Bình luận

0983 374 983